3 - عدم قتل نفس : حكم سوّم : « وَ لا تَقْتُلُوا أَنْفُسَكُمْ » ؛ « خودتان را نكشيد » ، چون وقتى فردى ، انسان ديگرى را بكشد ، قاتل نيز به علّت قصاص كشته مىشود . پس او در واقع قاتل خويشتن مىگردد . يا اينكه در اينجا ، مضافى حذف شده است ؛ يعنى : « لا تقتلوا انفس غيركم » ، اين كلمه حذف شده است ، تا اشتباهى صورت نگيرد . گفته شده است : كلام الهى در همان صورت ظاهر خود باقى است ، چون خداوند متعال ، بنى اسرائيل را مكلّف نموده بود تا خودشان را بكشند تا اين كشتن ، موجب توبه و بازگشت آنان از معاصى به سوى خداوند متعال گردد و اين نوع كشته شدن از روى رحمت ، از امّت محمّد ( صلّى اللّه عليه و آله و سلّم ) برداشته شده است . از اين رو خداوند متعال فرمود : « إِنَّ اللَّهَ كانَ بِكُمْ رَحِيماً » ؛ « خداوند متعال نسبت به شما مهربان است » . « 1 » احتمال دارد مقصود از « كشتن » هلاك نمودن نفس با ارتكاب گناه بوده باشد ؛ يعنى : با ارتكاب گناه در مورد أكل مال به باطل خود را به هلاكت نياندازيد و اين احتمال ، وجه زيبايى است تا اينكه احكام الهى برخى به برخى ديگر مربوط بوده باشد . * * * [ 188 ] آيهء دوم : « الَّذِينَ يَأْكُلُونَ الرِّبا لا يَقُومُونَ إِلَّا كَما يَقُومُ الَّذِي يَتَخَبَّطُهُ الشَّيْطانُ مِنَ الْمَسِّ ذلِكَ بِأَنَّهُمْ قالُوا إِنَّمَا الْبَيْعُ مِثْلُ الرِّبا وَ أَحَلَّ اللَّهُ الْبَيْعَ وَ حَرَّمَ الرِّبا فَمَنْ جاءَهُ مَوْعِظَةٌ مِنْ رَبِّهِ فَانْتَهى فَلَهُ ما سَلَفَ وَ أَمْرُهُ إِلَى اللَّهِ وَ مَنْ عادَ فَأُولئِكَ أَصْحابُ النَّارِ هُمْ فِيها خالِدُونَ » « 2 » ؛ « كسانى كه رباخوارند از قبرها برنخيزند جز به مانند آن كه به وسوسه و قريب شيطان مخبّط و ديوانه شده است و آنان بدين سبب در اين عمل زشت ( رباخوردن ) افتند كه گويند هيچ فرقى بين معاملهء تجارت و ربا نيست و حال آنكه خداوند تجارت را حلال كرده است و ربا را حرام . هر كس پس از آنكه پند و اندرز كتاب خدا به دو

--> ( 1 ) . به نظر قاصر مترجم ، ارتباط « لا تَقْتُلُوا أَنْفُسَكُمْ » با تجارت و داد و ستد آن باشد كه با وقوع در معاملات فاسد و انجام فعاليتّهاى اقتصادى زيانبار خودتان را ضايع و تباه نسازيد . خداوند رحيم و مهربان است از راههاى حلال و مشروع شما را تأمين مىنمايد . ظهور اين آيه در معاملات و داد و ستدهاى قاچاق و مواد مخدره و غيره و معاملات هرمى شكل آشكار مىگردد . ( 2 ) . سورهء بقره ، آيه 275 .